Nhân vụ học sinh quật ngã cô giáo...
Chuyện kinh khủng ấy đã xảy ra, cùng với những vụ bạo lực học đường khác. Cộng đồng cảm thấy quá đau lòng. Họ lo lắng cho môi trường giáo dục và lo lắng cho con cháu của chính mình. Họ cũng thương cho thân phận của các giáo viên, vừa bị áp lực về thành tích giảng dạy, vừa bị áp lực bởi chính học sinh của mình, nhất là những học sinh có thói côn đồ, ngang ngược, ngổ ngáo. Trong cộng đồng cũng có vô số người là phụ huynh học sinh, là giáo viên hoặc là người thân, bạn bè của các giáo viên. Nỗi lo ấy của họ là chính đáng chứ nhỉ?
Thế nhưng, cũng có người đem chuyện học sinh ở nước khác cũng bạo lực không kém, cũng đánh thầy, đánh bạn để biện minh. Họ dẫn chứng vài trường hợp để biện minh rằng những vụ việc như thế ở nước khác cũng có, có gì đâu mà ầm ĩ (!??).
Cách lập luận và dẫn chứng ấy là một dạng ngụy biện có tên "whataboutism". Whataboutism là một dạng ngụy biện logic (logical fallacy), thường được gọi là ngụy biện "tu quoque" ("mày cũng thế"). Nó xảy ra khi một người đáp lại một lập luận hoặc lời chỉ trích bằng cách chuyển hướng sự chú ý sang một vấn đề khác, thường là một hành vi sai trái tương tự của đối phương hoặc của người khác, thay vì giải quyết trực tiếp vấn đề được nêu ra. Mục đích là làm lệch hướng tranh luận, né tránh việc trả lời hoặc biện minh cho vấn đề ban đầu.
Đặc điểm của whataboutism là không giải quyết trực tiếp luận điểm hoặc cáo buộc mà đưa ra một vấn đề khác để đánh lạc hướng, thường mang tính chất công kích hoặc so sánh để giảm nhẹ lỗi lầm của một bên.
Ví dụ 1:
A: "Hút thuốc lá gây hại cho sức khỏe và môi trường."
B: "Thế còn ô nhiễm từ xe hơi thì sao? Sao không cấm xe hơi luôn đi?"
Ví dụ 2:
Khi bị chất vấn về việc xả rác bừa bãi, người ngụy biện trả lời “Tỉnh chúng ta ô nhiễm thật, nhưng nhìn xem tỉnh X kìa, còn bẩn hơn nhiều!”
Trường hợp học sinh quật ngã cô giáo trong lớp, thay vì đi vào phân tích và giải quyết vấn đề, người ngụy biện lại biện hộ bằng cách dẫn chứng ở nước khác cũng thế, thậm chí còn có nhiều vụ kinh khủng hơn...
Tại sao whataboutism là ngụy biện?
Whataboutism không giúp giải quyết vấn đề hoặc đưa ra lập luận logic để phản bác. Thay vào đó, nó chỉ tạo ra sự phân tâm, làm cuộc thảo luận mất đi trọng tâm và không dẫn đến kết luận có ý nghĩa.
Sau khi đọc bài viết này, hãy đừng sử dụng loại ngụy biện whataboutism để né tránh những vấn đề tệ hại đáng lên án!
Long Nguyen Huu
0 nhận xét:
Đăng nhận xét